Hoe ontstaat angst voor vuurwerk en is het te voorkomen?

Angst voor vuurwerk begint doordat uw huisdier of u zelf schrikt van een onverwachte knal. Een van zichzelf al angstig dier wordt in deze angst versterkt omdat u zelf schrikt: “als het baasje ook bang is, dan moet er wel iets ernstig mis zijn!”
Het wordt nog eens extra versterkt als we het dier gaan troosten. U beloont op dat moment uw huisdier voor angstig gedrag. Uw hond of kat komt bij u om aangehaald te worden. Helaas werkt dit niet alleen geruststellend, maar leert het dier hiervan dat het goed is om angstig te zijn: immers, er volgt een beloning!
Het ontstaan van dit angstgedrag kunt u dus het beste proberen te voorkomen door, wanneer het dier schrikt of angstig is, dit totaal te negeren. Kijk het dier niet aan, praat er niet tegen, en laat vooral zelf geen schrik blijken. Maar bovenal: geef het dier geen beloning in de vorm van iets lekkers, een aai of een knuffel. Begin hier al zo jong mogelijk mee, liefst voor ze een half jaar oud zijn. Het is prima om een pup in het begin af en toe gerust te stellen, maar maak er geen gewoonte van en bouw dit af.
Wat u ook beter niet kunt doen is de hond straffen wanneer hij of zij een angst- of schrikreactie vertoont, of het dier bij de prikkel vandaan laten vluchten. Dit vluchten is ook zelfversterkend gedrag: “als ik bang ben en ik vlucht naar huis of kruip onder het bed, dan ben ik veiliger”. De drempel om angstgedrag te gaan vertonen wordt daardoor steeds lager: is eerst een forse knal pas voldoende om onder het bed te kruipen, op den duur is het slaan van een deur al reden genoeg om snel een veilige schuilplaats te gaan zoeken.
Een hond die bang is voor vuurwerk moet tijdens de jaarwisseling nooit alleen thuis worden gelaten!
Ook alleen het geven van medicatie bij angstige dieren wordt afgeraden.

Wat te doen met een hond die niet wil worden uitgelaten?

Laat de hond altijd aangelijnd uit. Dit geldt ook voor honden die niet bang zijn. Als de hond schrikt van een onverwachte knal, bestaat de kans dat hij of zij wegloopt en daarbij onder een auto komt. Daarnaast ontstaat op die manier ook het gedrag om angst te gaan vermijden, waardoor de angst nog erger wordt.
In het ergste geval kan de hond in de tuin worden uitgelaten.
Een andere optie is om het dier in de auto mee te nemen naar een rustige plek waar weinig vuurwerk afgestoken wordt, bijvoorbeeld in het bos.
Indien u zelf schrikt van een knal laat dat niet aan de hond/kat merken.
Als u iemand kent met een hond die absoluut niet bang is voor vuurwerk, probeer dan af te spreken om samen de honden uit te laten.

Wat kunt u doen zodat de hond/kat minder bang is voor vuurwerk?

Het allerbelangrijkste is dat u zelf niet de angst overbrengt op uw hond/kat. Schrikt u van een knal, dan zal de hond/kat ook schrikken. Negeer angstig gedrag. Probeer de hond/kat niet te troosten, ook niet gaan praten met uw hond/kat. Hiermee bevestigd u de angst.

Er zijn hondenscholen die vuurwerktraining (en ook tegen onweerangst) geven.
Het is uiteraard belangrijk om hiermee ruim voor Oud en Nieuw mee te beginnen.
De hond leert dat bang zijn hem niets oplevert en u leert hoe u het beste met de hond kunt omgaan in dergelijke omstandigheden.
Daarnaast zijn er CD’s met vuurwerktrainingen. Deze zijn bij ons verkrijgbaar. Op deze CD’s zijn o.a. knal- en vuurwerkgeluiden opgenomen. U begint de training door de CD af te spelen op een heel laag, net waarneembaar volume. Intussen doet u iets leuks met de hond zoals het apporteren van een balletje en u beloont het dier met iets lekkers wanneer hij met u meedoet. Als dat goed gaat, voert u na een aantal sessies langzaam het volume op. Op den duur dooft de angstreactie uit en reageert de hond niet meer op onverwachtse knallen.
Het heeft geen zin om hier een week voor de jaarwisseling pas mee te beginnen. U moet hiervoor ruim de tijd nemen. Met behulp van deze CD kunt u ook heel goed uw pup laten wennen aan vuurwerkgeluiden en bv. onweer. Zo kunt u voorkomen dat uw pup op latere leeftijd angstig wordt.

Een ander mogelijkheid is het omdoen van een zgn. DAP-halsband, het plaatsen van een DAP-verdamper voor honden of een Feliway-verdamper voor katten.
De DAP- en Feliway- verdamper is een flacon met verstuiver die, in het stopcontact gestoken in de ruimte waar het dier zich het meest bevindt, gedurende een maand geurstoffen verspreidt die op huisdieren een rustgevende werking hebben.
Deze stoffen worden niet door de neus van de mens waargenomen en zijn niet schadelijk.
In de verdamper zitten pheromonen (geurstoffen) afkomstig van een lacterende
(= melkgevende) teef of poes. Hiermee moet u minimaal 7-10 dagen van te voren mee beginnen.
Alleen het plaatsen van een verdamper is niet voldoende. U moet eventueel angstgedrag blijven corrigeren!
De verdamper moet minimaal tot een week na Oud en Nieuw actief blijven. Het positieve effect hiervan op de remming van vuurwerkangst is in een wetenschappelijk onderzoek aangetoond.

Zijn er medicijnen waardoor het dier minder angstig wordt?

Vaak worden angstige dieren voor de jaarwisseling gesedeerd (suf gemaakt) door middel van b.v. Vetranquil of Calmivet tabletten. Behalve dat deze tabletten niet geschikt zijn voor dieren met epilepsie en dieren met hart- en vaatziekten, remmen ze ook de angst niet.
Deze middelen kunnen het dier zo sederen dat het niet meer kan reageren, hoewel ze wel de prikkels waarnemen.
Er zijn zelfs aanwijzingen dat door de Vetranquil / Calmivet licht- en geluidprikkels versterkt worden, maar het dier is niet in staat tot een lichamelijke reactie.
Eigenlijk versterken we op deze manier alleen de angst, omdat de mogelijkheid om er voor weg te kruipen hem of haar ontnomen wordt.
Tevens is een veel gehoorde klacht dat de dieren tijdens de jaarwisseling er niet van onder de indruk lijken, maar op Nieuwjaarsdag zijn ze juist extra suf. Dit komt doordat de stress verhindert dat het middel zijn werk doet. Wanneer de stressprikkel uitdooft, dan pas wordt het dier alsnog versuft.
Deze middelen geven we dus liever niet meer.

Tegenwoordig wordt door dierenartsen daarom steeds vaker diazepam voorgeschreven.
Dit middel zorgt ook voor een lichte sedatie met spierontspanning en remt tevens de angst. Het is een kalmeringsmiddel. Het werkt korter dan Vetranquil, dus dient het iets vaker te worden gegeven, namelijk om de 4 uur.
Diazepam kan ook in combinatie met een DAP band gegeven worden.
Geluidsprikkels komen niet versterkt aan en het dier is in staat om te reageren.
Overleg gerust met ons wat in uw situatie het beste is. Er zijn namelijk nog andere medicijnen en zelfs voeding om uw hond rustiger te maken, te verkrijgen.

Wat specifiek te doen op Oudjaarsdag?

Laat uw hond bijtijds uit, wordt er in uw buurt veel vuurwerk afgestoken, zoek dan een rustige plek op zodat de hond nog even lekker kan uitrazen. Anders is voor een keer in de tuin uitlaten een alternatief.
Houd uw hond(en) aan de lijn.
Houd katten zo veel mogelijk binnen. Een kat die schrikt kan in de paniek de weg naar huis misschien niet meer vinden.
Doe de gordijnen dicht en zet een muziekje aan, denk erom: sommige radiozenders laten ook vuurwerkgeluiden horen, dit niet doen bij een angstige hond!
Ga niet in op het afwijkende gedrag van uw huisdier, dat versterkt de angst vaak alleen maar, af en toe gerust stellen mag.
Laat angstige dieren niet alleen.
Indien u medicijnen geeft: op tijd toedienen, wees voorzichtig met de dosering!

Bedenk u goed dat het altijd beter is om het probleem te verhelpen dan het alleen maar medicinaal te onderdrukken.
Alle bovengenoemde hulpmiddelen zijn bij ons te verkrijgen. Tevens kunt u bij ons terecht voor hulp en uitleg.
Bereid u dus bijtijds voor!

En volgend jaar.......
Begin tijdig uw hond of kat vuurwerkangst af te leren.
Noem het maar her-conditioneren of desensibiliseren. Hiervoor zijn trainingen nodig, welke u evt. ook thuis kunt voortzetten met o.a. cd's met vuurwerkgeluiden etc.
De bedoeling is uw hond te laten wennen aan knallen en ander lawaai door dit te associëren met iets lekkers of leuks, zodat hij / zij ook de volgende decembermaand, zonder gedrogeerd te moeten zijn, kan doorkomen.

Voor vragen kunt u altijd contact met ons opnemen. (074-2422687)

Wij wensen u en uw huisdieren een fijne jaarwisseling toe en een gezond 2012!

Team Dierenkliniek Hengelo