Voorlichting tekenbeten – “Blij in de Natuur, gezond er weer uit!”

De warme zomer heeft ons verlaten, en de natuur maakt zich op voor de kleurrijke vochtige  herfst. De dagen worden korter. Aan deze periode heb ik heel fijne herinneringen met onze kinderen als we het bos in gingen. Prachtige kleuren, de geur is veranderd en de zonnestralen komen nu tot de grond. Mijn kinderen, 45 jaar geleden, gingen zich te buiten met het gooien van de afgevallen bladeren over zichzelf en naar elkaar toe. Het allerleukste was het maken van een grote berg met bladeren, en er dan bovenop springen, of zich in de bladeren verstoppen.

Nu is er een nieuwe periode aangebroken waarin het spelen in de natuur niet meer onbezorgd kan. We hebben te maken met een ziekteverwekker, namelijk de TEEK. Die leeft in de vochtige humuslaag en wordt actief met geuren en trillingen op zoek naar het bloed van mens of dier. De teek is doof en blind en wacht op zijn slachtoffer. Hij drinkt niet en leeft van drie bloedmaaltijden in zijn hele leven wat een paar jaar kan duren. De teek zit op een grasspriet, lage struik of humuslaag te wachten. Een besmette teek is sneller, actiever en zwaarder dan een niet besmette teek. Op het lichaam loopt de teek een meter per minuut! Hij zoekt een lekker plekje op en verdooft de huid, spuit er een bloedverdunner in en maakt een meertje waar hij zijn bloed uit opzuigt. Komt het bloed in het maagdarmstelsel van een besmette teek, dan kan de spirocheetbacterie zich vermenigvuldigen. De afvalstoffen met de bacteriën spuit de teek dan terug in je huid om daarna meteen weer bloed op te zuigen binnen tien minuten. De spirocheetbacterie heeft drie markers, een gewone bacterie heeft één marker. Daardoor herkent ons lichaam de bacterie niet en het immuunsysteem trekt zich terug. De bacterie verplaatst zich zonder reactie na het binnendringen in de huid. Niet iedere teek is besmet, maar welke wel of niet besmet is, dat kan je niet zien. Door de lage zonnestralen in de natuur blijven de teken actief tot de koude winter invalt. Dan trekt de teek zich terug in de grond.

Ook de kinderen kunnen in hun spel teken oplopen wat niet zonder risico is. Bij jongere kinderen zitten de teken het meest op het hoofd, rond de haargrens en oren. Of in de wenkbrauwen, wimpers en een heel enkele keer in het oog. Bij baby`s ook in het luiergebied. Maar ook op andere delen van het lichaam kunnen teken zitten. Dus is het altijd iedere dag waarop de kinderen in de natuur gespeeld hebben om het hele lichaam te controleren voor het slapen gaan.

Het probleem bij kinderen is, dat wanneer ze de ziekte van lyme oplopen ze andere ziekteverschijnselen vertonen dan volwassenen. Ze kunnen het niet verwoorden. Buikpijn is het standaardantwoord. Je kan dan sneller aan de klachten voorbijgaan. Ook het ziekteverloop kan anders zijn.

Kort na een tekenbeet is een bloedtest niet mogelijk. Dan moet er op de lichamelijke klachten, of een EM of huiduitslag na een tekenbeet meteen behandeld worden met antibiotica. Pas zes weken na de tekenbeet zijn er antistoffen in het bloed aanwezig. Ook dan geeft een bloedtest niet altijd zekerheid. Kort na een antibioticakuur kan er geen bloedtest gedaan worden, omdat er nog geen antistoffen aanwezig zijn in het bloed. Je moet dan drie maanden wachten voor er een nieuwe bloedtest afgenomen kan worden. Bij aanhoudende klachten altijd terug gaan naar de huisarts!

Onderschat de ziekte van lyme niet bij kinderen. Ze hebben een schoolleerplicht en hun concentratievermogen en moeheid kan dan een van de vele klachten zijn. Ze blijven thuis van school. Zonder diagnose en/of behandeling bij langer schoolverzuim mogen ze de kinderen aanmelden bij de leerplichtambtenaar.

De aanmelding bij Veilig Thuis is anoniem en kan ook van de huisarts komen. De moeder van het kind komt steeds terug bij de huisarts, met vaak wisselende klachten van het kind. De klachten komen en gaan wat het extra moeilijk maakt voor de huisarts, en ook niet altijd waarneembaar is. Het kind had toch antibiotica gehad van soms maar een dag, misschien 10 dagen, of helemaal niet na een tekenbeet. De huiduitslag gaat vanzelf weg, dus is er geen besmette teek geweest. De bloedtest was negatief. Lyme kan het dan niet meer zijn. Ligt het dan toch aan de moeder?  Ook mensen uit hun omgeving kunnen een melding doen bij Veilig Thuis. De gordijnen gaan soms dicht, omdat het kind niet tegen het licht kan, geluiden niet kan verdragen. Of het ligt op bed met een moeder die een vreemd verhaal heeft over de ziekte van Lyme. Een buitenlandse arts die wel kan behandelen! Niet in ons land. Dit klopt toch niet… Dan mogen mensen uit je eigen omgeving ook een melding anoniem doen bij Veilig Thuis. Veilig Thuis kan een onderzoek gaan doen naar de oorzaak van het schoolverzuim, en met de vraag: hoe ga je om met een ziek kind? Is het ziek gepraat om de aandacht op te eisen? Alternatieve behandelingen en niet reguliere bloedtesten worden niet geaccepteerd. We weten van zieke kinderen die een OTS kregen opgelegd, of een uithuisplaatsing. De aangestelde voogd had ook geen verstand van de ziekte van Lyme en die ging nu de begeleiding overnemen van de ouders, ook al waren ze met hun kind  bij een medische buitenlandse Lymespecialist in behandeling. De ouders kwamen onverwacht op extra hoge kosten te zitten. Denk alleen maar aan de advocaat die je nodig hebt om je bij te staan op de rechtbank. De diagnose is en blijft moeilijk, en de bloedtest de zwakste schakel  hierbij. Er moet veel meer kennis naar de eerstelijnszorg gaan over hoe om te gaan na een tekenbeet. Ook bij terugkomende klachten: meteen doorsturen naar gespecialiseerde artsen in het ziekenhuis om de chronische ziekte van Lyme te voorkomen. Het is een infectieziekte!!

Zelf had ik 14 jaar geleden ook Lyme. Drie weken kreeg ik een Antibioticakuur bij een grote  (Erythema Migrans/uitgebreide rode huidafwijking) en werd ik pas echt goed ziek daarna. Uitval van mijn been met acute hevige pijnen. De heupen ontstoken en deden mee. Hoofdpijn en erge moeheid enz. Na twee lumbaalpuncties en meerdere bloedonderzoeken werd ik niet behandeld terwijl ik hard achteruit ging. Geen bacterie gevonden!!! Op het laatst lag ik met hevige krampen in bed en kon er niet meer uit komen, alles zonder behandeling. Mijn medische gegevens opgestuurd naar mijn kuurarts in Slowakije die mij hielp om opgenomen te worden in een universitair ziekenhuis in Trnava. Ik lag daar vier weken aan het infuus met ceftriaxon en twee weken metronidazol 3x 500 mgr. Daar konden ze wel de bacterie vaststellen in het bloed. Ik had de Borellia Garinii, dit kwam overeen met mijn neurologische klachten. Wel alles op eigen kosten!!!!Klacht ingediend bij de Geschillen van de Zorgverzekeringen. Afgewezen, ik was afdoende behandeld volgens de CBO richtlijn. Het gaat nog steeds heel goed met mij!!!

De enige winst is te behalen in de preventie. Voordat kinderen of volwassenen naar buiten gaan in de bossen of parken: spuit de kleding in met een tekenwerend middel bijv. DEET. Het is altijd maar een paar uur werkzaam. Geef jonge kinderen een petje op hun hoofd, huidbedekkende kleding en sokken over de broekspijpen. Lichtgekleurde kleding, dan zie je de teek lopen. Laarzen aan. Voor het naar buiten gaan eerst binnen naar het toilet, niet achter de struiken plassen. Broek omhoog, teek erin. Waar grote wilde dieren rondlopen zijn altijd teken. Aan de bosrand en op het wildspoor zijn meer teken. Dit komt, omdat de dieren het bos uitkomen om te foerageren. De teken vallen volgezogen af van de dieren. Op de paden blijven geeft geen kans op een teek. Op de rand langs het pad zitten de meeste teken. Ook de vuilnisbak doet mee, omdat er voedsel naast gegooid kan worden. Hier komen de muizen op af. De muis is de gastheer, vooral van de larven en de nimfen van de teek. De muis heeft meerdere ziekmakende  bacteriën in het bloed.

De ziekte van Lyme is een beroepsziekte. Wie op zijn werk een teek oploopt moet het laten registreren in zijn medische dossier! Geen registratie, geen recht op een aanvulling van het salaris bij een beroepsziekte. Ook iedereen die voor zijn werk in de bossen/natuur is, denk o.a. aan de schoolkampen, leiding geven, onderwijs, politie enz., die heeft dan een beroepsziekte. Zorg dan wel dat je getuigen hebt die de teek of huidafwijking hebben gezien, anders kan je verhaal ongeloofwaardig worden wanneer het om ziekte en geld gaat in een later stadia van de Lyme. Aan deze wet gekoppeld zit de Zorgplicht bij minderjarigen. De ouders moeten voorlichting krijgen over het schoolkamp, met het risico van het oplopen van teken. Samen sta je sterk! Bij het schoolkamp moet er een logboek komen om seksueel misbruik te voorkomen. Nooit alleen een tekencontrole doen en het kind isoleren, geen machtsmisbruik,  maar altijd samen. Eén controleur kijkt het kind na, de toezichthouder let op dat de controleur zich aan de gedragscode houdt. De meisjes door een vrouw en de jongens door een man. In het kruisgebied van een kind, de teek altijd laten verwijderen door de huisarts of HAP. De kampleiding moet dagelijks de tekencontrole uitvoeren en registeren met de namen van de controleur en de toezichthouder in het logboek, ook voor hun eigen bescherming. Hoe korter de teek in de huid zit, hoe kleiner de kans op overdracht van de ziekte van Lyme.

Aan het eind van de dag van het schoolkamp of het werk, de kleding altijd uitkloppen. Thuis de was apart houden, de teek kan in de wasmand overlopen op het andere wasgoed. De was moet op 60 graden gewassen worden, anders gaat de teek niet dood. De droogtrommel is ook een goede ondersteuning, want de teek gaat dood in de droogte. Onder water leeft de teek nog drie weken. In de diepvries is de teek na 24 uur nog niet dood. Het is echt een overlever…. Valt een teek in huis van de kleren of het lichaam af en kan je hem niet vinden, maak je dan geen zorgen. De teek kan het maar vijf dagen volhouden in de droogte en is dan dood. De droogte is zijn enige vijand.

Symptomen na een tekenbeet.

  • De teek kan als dit stipje * zo groot zijn. Direct verwijderen met tekenkaart of puntpincet. Heb je geen hulpmiddel, dan krab je de teek eruit. Wacht niet! Wanneer de steeksnuit blijft zitten, geen probleem. De bacterieoverdracht is dan gestopt. Nooit verdoven. Na het verwijderen van de teek het wondje schoonmaken met alcohol.
  • Huiduitslag na een tekenbeet kan een kring of vlek zijn. Rond of onregelmatig van vorm. Rood, roze of blauw van kleur.
  • Je kan ook een huidafwijking krijgen op een andere plek van het lichaam na een tekenbeet. Denk aan het oor, één oog of een verdikte tepel.
  • Bij koorts, griepverschijnselen, hart, gewrichten, neurologische of andere klachten na een tekenbeet altijd naar de huisarts gaan. Ook in het weekend.
  • De vlek kan kort of lang in de huid aanwezig zijn of kan gaan groeien. Maak altijd een foto, dit is je enige bewijs.
  • Heb je in het buitenland een teek opgelopen, ga daar naar de plaatselijke huisarts. Hij weet welke bacteriën of virussen een rol spelen in de ziekteoverdracht.
  • Een teek kan je alleen bewaren in vochtigheid, anders gaat deze dood. Dicht potje met een stukje nat papier of watten. Niet bewaren: opplakken op plakband en dichtdoen, of in de punt van een plastic zakje stoppen. Deze kan dan in de grijze container, de teek wordt met het grofvuil verbrand.
  • Wie behandeld wordt met een antibioticakuur kan zich aanmelden bij www.tekenradar.nl. De teek kan dan ook worden meegestuurd. Er worden geen teken op verzoek onderzocht.
  • Wie zwanger is moet oppassen om een tekenbeet op te lopen. Door een andere hormoonsamenstelling kan het van invloed zijn in je lichaam. Zwangerschap en een antibioticakuur gaan ook niet samen. Tekenwerende kleding ook niet gebruiken.
  • In ons land is op een enkele locatie de FSME aanwezig in de teek. Bij de beet ben je besmet, het zit in het speeksel van de teek. Dit is een virus dat in grote delen van Europa aanwezig is. Hiervoor kan je gevaccineerd worden in een driedelige vaccinatie bij de GGD. Stuur de rekening op naar je Zorgverzekeraar. De vaccinatie helpt niet bij de bacterie, de Borreliastam. Preventie blijft belangrijk!
  • De dermacentor, ook wel hondenmalaria genoemd, rukt op in ons land. Voor honden kan het dodelijk zijn. Hoge koorts en bloederige urine. Ga meteen naar de dierenarts.

We moeten leren leven met een ziekteverwekker in de natuur wat we voorheen nooit hoefden te doen. Wel moeten we van de natuur blijven genieten en ons aanpassen.

Heleen Hutink, voorlichter. Voor vragen bereikbaar op telefoonnummer: 0346 563017

Zie voor info eveneens www.lymevereniging.nl 

 

 

Print Friendly, PDF & Email

Reacties zijn gesloten.