WBE De Hondskerk heeft een uitgebreide rapportage opgesteld over het vossenbeheer en de registratie van overige predatoren in haar werkgebied, in samenhang met het Korenwolfproject in Zuid-Limburg. Deze rapportage dient als onderbouwing voor het behoud van de landelijke vrijstelling en de Limburgse ontheffing voor vossenbejaging ter bescherming van de korenwolf en andere kwetsbare fauna.

Ontheffing en inzet nieuwe technieken

Sinds januari 2016 beschikt WBE De Hondskerk, op basis van de aanwezigheid van korenwolven (veldhamsters), over een ontheffing om ’s nachts vossen te bejagen met kunstlicht, aanvankelijk was dat met een lichtbak. Vanaf circa 2020 is warmtebeeldtechniek de gangbare methode geworden, wat heeft geleid tot een duidelijke toename van het aantal gedode vossen ten opzichte van de periode met uitsluitend conventionele richtkijkers.

Monitoring vossen en andere predatoren

Op verzoek van FBE Limburg en KNJV Limburg worden sinds 2020 naast vossen ook andere predatoren systematisch gemonitord en jaarlijks gerapporteerd. Dit gebeurt met een vast team op een vaste route over ongeveer 50 procent van de jachtgronden waarin veel hamsterleefgebieden liggen binnen WBE De Hondskerk, waarbij waarnemingen en afschot nauwkeurig worden vastgelegd.

Resultaten vossenafschot 2014–2025

Uit de FRS-registraties blijkt dat in de periode 2014–2025 in totaal 1.206 vossen zijn geschoten binnen de WBE, waarvan 874 onder de kunstlichtontheffing. De overgang van lichtbak naar warmtebeeld rond 2019–2020 laat zien dat warmtebeeldtechniek effectiever is: er worden meer vossen gedood met de ontheffing en het totale afschot blijft daardoor op niveau.

Predatierisico voor korenwolf en andere soorten

De analyse van de waarnemingen per rondgang toont dat het predatierisico door vossen dankzij de intensieve inzet van de ontheffing is afgenomen. Tegelijkertijd neemt het aantal potentiële predatiemomenten door andere, veelal beschermde predatoren (zoals diverse lopende en vliegende soorten) toe, wat extra druk kan geven op korenwolf, weidevogels en ander jachtwild.

Noodzaak van effectief beheer

De rapportage laat zien dat circa 80 procent van het vossenafschot wordt gerealiseerd door ongeveer 20 procent van de jagers, en dat intensief vossenbeheer slechts op ongeveer de helft van de mogelijke jachtgronden plaatsvindt. Om het huidige beschermingsniveau voor korenwolf, weidevogels en andere zeldzame faunasoorten te behouden, achten de opstellers voortzetting van een effectieve vossenontheffing en de landelijke vrijstelling essentieel.

Breder belang en oproep

Naast de impact op zeldzame fauna wijst de rapportage op mogelijke risico’s voor de volksgezondheid, zoals de vossenlintworm en nieuwe vogelgriepvarianten bij een overmaat aan predatoren. WBE De Hondskerk spreekt de verwachting uit dat deze gegevens een belangrijke rol zullen spelen bij toekomstige besluitvorming over ontheffingen en het landelijke en provinciale predatorenbeleid.

Bron: rapportage-vossenbeheer-Jan-2026-16-januari-onderbouwing-toekomstige-ontheffingen.pdf 

Belangrijkste cijfers uit het artikel van de Leeuwarder Courant

In Friesland zijn afgelopen jaar ruim 41.700 grauwe ganzen afgeschoten, bij een geschatte populatie van ongeveer 80.000 dieren, wat neerkomt op ongeveer een halvering van de stand in korte tijd.
De provincie heeft in april 2025 een vergunning afgegeven voor streng ganzenbeheer tot en met 2029, met als doel de populatie grauwe ganzen terug te brengen naar circa 9.000 exemplaren.
De landbouwschade door ganzenvraat bedroeg in 2024 ongeveer 6,8 miljoen euro en moet volgens de doelstelling dalen naar ongeveer 500.000 euro per jaar.

Rol van jagers en vergunning

Volgens FBE‑manager Nikkie van Grinsven heeft de nieuwe vergunning geleid tot een “enorme drive” bij jagers om de populatie terug te dringen en schade te beperken.
De vergunning is praktischer dan de vorige: beperkingen zoals schietvrije zones rond Natura 2000‑gebieden en regels rond inzet van jachthonden zijn versoepeld, waardoor beheer in de praktijk eenvoudiger uitvoerbaar is.

Waarom vooral de grauwe gans?

De grauwe gans veroorzaakt in Friesland de meeste vraat‑ en landbouwschade, mede doordat het aandeel standganzen sterk is toegenomen.
Meer dan 90 procent van de grauwe ganzen verblijft inmiddels het hele jaar in de provincie, waardoor druk op grasland en gewassen niet meer seizoensgebonden is maar structureel.

Beleidsdoel en context

Het beleid is expliciet gericht op populatiebeheer van standganzen (zoals grauwe gans), terwijl trekganzen meer worden ontzien; dat volgt ook uit het Faunabeheerplan Ganzen Fryslân 2024‑2029.
De combinatie van legselbehandeling, afschot van koppelvormers en ruivangsten moet ervoor zorgen dat de stand structureel afneemt en de faunaschade voor landbouw en natuur binnen aanvaardbare grenzen komt.

Bron: Leeuwarder Courant

Illegaal gokken en illegale jacht blijken vaak samen te gaan binnen besloten criminele kringen, zo zegt de politie. Bij georganiseerde jachtgroepen lopen de inzetten per jachtpartij uiteen van ongeveer 100 euro tot bedragen rond de 30.000 euro.

Afgelopen zondag werden in het Zeeuwse Aardenburg vier mannen aangehouden op verdenking van stroperij, waarbij nu ook wordt onderzocht of in deze zaak sprake is van illegaal gokken.

Link tussen jacht en gokken

Aanleiding voor de uitleg van de politie is berichtgeving over de arrestatie van vier mannen op verdenking van stroperij, waarna CasinoNieuws.nl bij de politie navraag deed naar mogelijke gokactiviteiten rond de jacht.
Poliewoordvoerder Kim Nooyen bevestigt dat illegaal gokken en illegale jacht vaker samengaan in gesloten groepen, waarbij vooral op de prestaties van jachthonden wordt ingezet.

Bij deze jachten worden honden gebruikt om hazen, reeën of ander wild te vangen, en deelnemers kunnen wedden op onder meer het aantal dieren dat een hond vangt of welke hond het beste presteert.
De inzetten variëren daarbij van enkele honderden euro’s tot rond de 30.000 euro per weddenschap.

Volgens de politie wordt er niet alleen met geld gegokt, maar ook met voertuigen en andere waardevolle goederen.
Om het gokken mogelijk te maken, worden de jachtpartijen gefilmd en via besloten kanalen live gedeeld met een select publiek.

Nooyen geeft aan dat het gevangen wild voor de deelnemers vaak nauwelijks waarde heeft en na afloop wordt weggegooid, bijvoorbeeld in een sloot.
Dat onderstreept volgens de politie dat het de betrokkenen vooral om de competitie en de inzet gaat, niet om het vlees of natuurbeheer.

Aanhoudingen in Aardenburg

Maandag maakte de politie bekend dat vier mannen zijn aangehouden op verdenking van stroperij, na meerdere meldingen uit de omgeving van Aardenburg. Zij worden verdacht van overtreding van de Wet natuurbescherming en de Wet dieren.

Bij een controle aan de Noordstraat nam de politie onder meer een stroomhalsband met afstandsbediening, warmtecamera’s, kogeltjes en vijf hazewindhonden in beslag. De politie benadrukt dat stroperij een ernstig delict is dat het dierenwelzijn aantast en schade toebrengt aan natuur en biodiversiteit.

In sommige zaken van stroperij ziet de politie bovendien een directe verbinding met illegaal gokken, waarbij stropers weddenschappen plaatsen op de jacht zelf. Door de verwevenheid met andere criminele activiteiten kan stroperij zo deel uitmaken van bredere netwerken die mogelijk grensoverschrijdend actief zijn.

Onderzoek en oproep aan publiek

Het onderzoek naar de zaak in Aardenburg is in volle gang, terwijl de vier verdachten vastzitten op het politiebureau. Rechercheurs brengen hun mogelijke rol in stroperij en eventueel illegaal gokken in kaart.

Het gaat om mannen van 30, 31, 39 en 42 jaar oud, allen zonder vaste woon- of verblijfplaats.
De politie roept burgers op om signalen van stroperij of andere vormen van milieucriminaliteit te melden, omdat dergelijke tips vaak cruciaal zijn in het aanpakken van deze gesloten netwerken.

Meldingen kunnen worden gedaan via 0900-8844 of anoniem via Meld Misdaad Anoniem op 0800-7000.

Bron: Casinonieuws

Doelstelling Tekenkaart Nederland probeert met de verspreiding van de Tekenkaart mensen bewust te maken van de ernst en de gevaren van de Ziekte van Lyme. Neem Lyme serieus!

Vanaf 1 januari s het weer tijd om de verlenging van uw omgevingsvergunning jachtgeweeractiviteit (voorheen jachtakte) te regelen. Zorg dat u dit ruim vóór 1 april doet om te voorkomen dat uw vergunning automatisch haar geldigheid verliest.

Belangrijkste actiepunten

• Lees de brief van de afdeling Korpscheftaken goed door. Daarin staat precies welke stukken u moet aanleveren en op welke wijze u een afspraak kunt maken.
• Plan uw afspraak tijdig via https://www.politie.nl/jachtakteverlenging.html en mocht deze link onverhoopt niet werken dan kunt ook naar de website van de Politie www.politie.nl gaan. De afspraak kunt u al vanaf 6 januari plannen voor verlenging bij voorkeur in de periode van 10 januari tot en met 31 maart in en wacht niet tot het laatste moment. (Uiterste dag is uiterlijk 14 dagen vóór de vervaldatum1 april zodat tijdig verlengd kan worden).
• Bent u te laat met verlengen, dan vervalt uw vergunning en wordt dit door de politie aangemerkt als het zonder geldige vergunning voorhanden hebben van wapens, met alle mogelijke gevolgen van dien.

Termijnen en gevolgen

• De aanvraag voor verlenging moet vóór 1 april bij de politie (Korpscheftaken) zijn ingediend; daarna verliest de omgevingsvergunning jachtgeweeractiviteit haar geldigheid.
• Een aanvraag die pas na 1 april wordt gedaan, wordt behandeld als een eerste aanvraag, met hogere leges en aanvullende verplichtingen.

Benodigde formulieren

• De benodigde formulieren voor aanvraag of verlenging van de omgevingsvergunning jachtgeweeractiviteit kunt u downloaden via de website van de NOJG.
• Zorg dat u alle in de politiebrief gevraagde documenten volledig en correct invult en meeneemt naar uw afspraak, zodat uw verlenging in één keer kan worden afgehandeld.

Genetisch onderzoek wijst uit dat de Afrikaanse varkenspestuitbraak bij wilde zwijnen in Cerdanyola del Vallès niet is veroorzaakt door een lek uit het nabijgelegen laboratorium. De gevonden virusvariant is genetisch afwijkend van alle onderzochte laboratoriumstammen en lijkt sterker op varianten uit Oost-Europa en Azië.

Besmet voedsel

Volgens experts is besmet voedsel waarschijnlijk de oorzaak.
Het rapport bevestigt dat er geen onregelmatigheden zijn ontdekt in de beveiligingsprotocollen van het lab. Van de 533 geteste wilde zwijnen werden 29 positief bevonden; de besmettingen blijven voorlopig beperkt tot een zone van 6 kilometer.

Uitspraak 202505643/2/A3

Juridisch kader en achtergrond

De zaak betreft een ontheffing op grond van artikel 3.8, vijfde lid, van de Wet natuurbescherming (Wnb), verleend door het college van gedeputeerde staten van Fryslân op 2 december 2022. Deze ontheffing geeft de Faunabeheereenheid Fryslân toestemming om gedurende de periode 1 december tot en met 30 juni van elk jaar maximaal 429 steenmarters opzettelijk te vangen en te doden. De ontheffing is geldig tot en met 30 juni 2026.

Artikel 3.8 Wnb bevat een fundamenteel verbod op het opzettelijk doden, vangen of verontrusten van beschermde inheemse diersoorten. Het vijfde lid van dit artikel biedt echter de mogelijkheid om onder strikte voorwaarden ontheffing te verlenen van dit verbod. Een dergelijke ontheffing kan alleen worden verleend indien er geen andere bevredigende oplossing bestaat en de ontheffing geen afbreuk doet aan een gunstige staat van instandhouding van de populatie van de betrokken soort. Bovendien moet de ontheffing worden verleend om één van de in de wet limitatief opgesomde redenen, zoals het voorkomen van belangrijke schade aan gewassen, vee, bossen, visserij en wateren, of in het belang van de volksgezondheid en openbare veiligheid.

Voorlopige voorziening door de rechtbank

De rechtbank Noord-Nederland heeft in een eerdere procedure een voorlopige voorziening getroffen, waardoor het gebruik maken van de verleende ontheffing tijdelijk is verboden of beperkt. Dit betekent dat de Faunabeheereenheid vooralsnog geen gebruik kan maken van de mogelijkheid om steenmarters te vangen en te doden, ondanks de formeel verleende ontheffing.

Verzoek aan de Afdeling bestuursrechtspraak

Het college van gedeputeerde staten heeft zich gewend tot de voorzieningenrechter van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State met een tweeledig verzoek:

• Opheffing of wijziging van de voorlopige voorziening: Het college verzoekt de door de rechtbank getroffen voorlopige voorziening op te heffen of te vervangen door een andere voorziening die het gebruik maken van de ontheffing wél toestaat. Dit verzoek is gebaseerd op de stelling dat de belangen van schadebestrijding en populatiebeheer zwaarder wegen dan de bezwaren die aan de voorlopige voorziening ten grondslag liggen.
• Schorsing van de uitspraak: Daarnaast verzoekt het college om schorsing van de uitspraak van de rechtbank, zodat het tijdens de lopende bodemprocedure bij de Afdeling niet verplicht is om een nieuw besluit op bezwaar te nemen. Een dergelijke schorsing zou betekenen dat de rechtsgevolgen van de rechtbankuitspraak tijdelijk worden opgeschort.

Juridische en beleidsmatige context

De steenmarter is een beschermde inheemse diersoort die onder de Wet natuurbescherming valt. Tegelijkertijd kan de soort aanzienlijke schade veroorzaken aan gebouwen (met name dakisolatie), kippenhouderijen en andere infrastructuur. Faunabeheereenheid Fryslân voert namens de provincie het faunabeheer uit en heeft de ontheffing aangevraagd om schade te voorkomen en de populatie op een aanvaardbaar niveau te houden.

De procedure illustreert de spanning tussen soortenbescherming enerzijds en schadebestrijding en maatschappelijke belangen anderzijds. De Afdeling moet in dit kort geding beoordelen of de door de rechtbank getroffen maatregel proportioneel en noodzakelijk is, gelet op de belangen van beide partijen en de rechtmatigheid van de verleende ontheffing.

Processuele positie

De onderhavige uitspraak betreft uitsluitend de voorlopige voorzieningenprocedure. Dit betekent dat de Afdeling alleen beoordeelt of de getroffen voorlopige maatregel moet worden gehandhaafd, opgeheven of gewijzigd in afwachting van de definitieve uitspraak in de bodemprocedure. De voorzieningenrechter toetst daarbij aan de hand van een voorlopig oordeel over de rechtmatigheid van het bestreden besluit en weegt de spoedeisende belangen van partijen tegen elkaar af.

De definitieve beoordeling van de rechtmatigheid van de ontheffing en het besluit op bezwaar volgt in de bodemprocedure bij de Afdeling. De uitkomst van deze voorlopige voorzieningenprocedure is dus geen eindoordeel over de juridische houdbaarheid van de ontheffing zelf.

Relevantie voor de praktijk

Deze zaak is van belang voor provincie, faunabeheereenheid, jagersorganisaties en natuurbeschermingsorganisaties, omdat zij richting geeft aan de toepassing van artikel 3.8 Wnb bij het beheer van beschermde faunasoorten die schade kunnen veroorzaken. De uitspraak benadrukt het belang van zorgvuldige onderbouwing van ontheffingsaanvragen en de noodzaak om aan te tonen dat er geen alternatieve oplossingen voorhanden zijn en dat de populatie in een gunstige staat van instandhouding verkeert.